Tốc độ:
1x
(QK7 Online) - Cấp cứu kịp thời và xử trí đúng quy trình trong “giờ vàng”, một bệnh nhân ngừng tim do nhồi máu cơ tim cấp đã được các y, bác sĩ Bệnh viện Quân y 7A giành lại sự sống. Ca cấp cứu là minh chứng cho vai trò quyết định của việc phát hiện sớm, xử trí ban đầu đúng cách và phối hợp chuyên môn khẩn trương trong cấp cứu tim mạch.
30 phút nghẹt thở giành lại sự sống cho bệnh nhân
Ngày 26/10, Khoa Cấp cứu - Bệnh viện Quân y 7A tiếp nhận bệnh nhân NTTL (nữ, 52 tuổi) trong tình trạng đau thắt ngực trái dữ dội, cảm giác bóp nghẹt sau xương ức lan dọc mặt trong cánh tay trái. Cơn đau xuất hiện đột ngột sau khi ăn sáng, lúc đầu tự giảm sau 15 phút, sau đó kéo dài liên tục không giảm kèm vã mồ hôi lạnh và khó thở khi vận động.
Ngay khi bệnh nhân vào viện, bác sĩ trực cấp cứu đã nhanh chóng thăm khám, ghi nhận điện tâm đồ (ECG) có hình ảnh nhồi máu cơ tim cấp có ST chênh lên thành trước rộng. Quy trình tiếp nhận và xử trí ban đầu nhồi máu cơ tim cấp nhanh chóng được kích hoạt: thiết lập đường truyền ngoại vi, theo dõi sát qua monitor, sử dụng thuốc kháng đông, kháng kết tập tiểu cầu kép, statin và tiến hành hội chẩn với khoa Tim mạch để chuẩn bị chuyển tuyến can thiệp.
Tuy nhiên, 30 phút sau khi nhập viện, trong lúc đang hoàn tất hồ sơ chuyển viện, bệnh nhân đột ngột đau ngực tăng dữ dội, vật vã kích thích, lơ mơ dần và đột ngột ngừng hô hấp tuần hoàn. ECG trên monitor xuất hiện sóng rung thất, sau đó nhanh chóng chuyển sang xoắn đỉnh.
Ngay lập tức, tín hiệu báo động khẩn được phát ra. Bác sĩ CK2 Mai Lê Hoài Vĩnh, Trưởng Khoa Cấp cứu trực tiếp có mặt tại hiện trường, trực tiếp chỉ huy toàn bộ ê-kíp cấp cứu. Quy trình hồi sinh tim phổi nâng cao (ACLS) được triển khai nhanh chóng. Ê-kíp cấp cứu phối hợp nhịp nhàng cùng ê-kíp hồi sức tích cực - chống độc thực hiện ép tim ngoài lồng ngực, đặt nội khí quản kiểm soát đường thở và thực hiện sốc điện chuyển nhịp khẩn cấp (lần lượt các mức năng lượng 170J, 210J, 250J) kết hợp truyền tĩnh mạch nhanh Magnesium Sulfate 2g.
Sau 30 phút kiên trì hồi sinh tim phổi, 3 lần sốc điện liên tiếp cùng sự nỗ lực không mệt mỏi của toàn ê-kíp, bệnh nhân đã vượt qua cửa tử. Bệnh nhân được đặt nội khí quản thở máy, duy trì thuốc vận mạch và được chuyển tuyến an toàn sang Bệnh viện Chợ Rẫy với ekip bác sĩ và điều dưỡng cấp cứu đi cùng.
Các y, bác sĩ Bệnh viện Quân y 7A trao đổi chuyên môn, thống nhất phương án xử trí, nâng cao hiệu quả công tác khám, điều trị bệnh nhân.
Cảnh báo từ y khoa: Vì sao nhồi máu cơ tim lại nguy hiểm?
Trường hợp của bệnh nhân L tại Bệnh viện Quân y 7A hay các ca bệnh nhồi máu cơ tim nguy cấp khác (như ca cấp cứu 4 lần ngừng tim trong đêm tại Bệnh viện Tâm Anh) là minh chứng rõ ràng cho mức độ nguy hiểm của bệnh lý này. Nhồi máu cơ tim cấp xảy ra khi một hoặc nhiều nhánh động mạch vành (mạch máu nuôi tim) bị đột ngột tắc nghẽn hoàn toàn do cục máu đông. Khi dòng máu nuôi tim bị gián đoạn, vùng cơ tim tương ứng sẽ bắt đầu tổn thương và hoại tử dần theo thời gian. Sự tổn thương cơ tim cấp tính dẫn đến rối loạn điện học nghiêm trọng, dễ gây ra các biến chứng tử vong tức thì như rung thất, xoắn đỉnh, suy tim cấp, sốc tim và ngừng tuần hoàn.
Theo khuyến cáo mới nhất từ Hiệp hội Tim mạch Châu Âu (ESC) và Hiệp hội Tim mạch Hoa Kỳ (AHA):
1. Các dấu hiệu cảnh báo nhồi máu cơ tim không được bỏ qua
- Dấu hiệu điển hình:
Đau thắt ngực: Cảm giác đau đè nặng, bóp nghẹt hoặc siết chặt vùng sau xương ức hay ngực trái.
Hướng lan: Cơn đau lan lên cổ, hàm, vai trái hoặc dọc mặt trong cánh tay trái.
Triệu chứng đi kèm: Vã mồ hôi lạnh, khó thở, chóng mặt, hoảng sợ.
Thời gian: Cơn đau kéo dài trên 15–20 phút và không giảm dù đã nghỉ ngơi.
- Dấu hiệu không điển hình:
Ở người cao tuổi, phụ nữ, người có bệnh tiểu đường hoặc tăng huyết áp, bệnh có thể xuất hiện rất mơ hồ: đau vùng thượng vị (dễ nhầm với đau dạ dày), nôn/buồn nôn, mệt lả đột ngột, tê cứng miệng hoặc chỉ cảm thấy khó thở nhẹ.
2. Xử trí ban đầu tại nhà khi nghi ngờ nhồi máu cơ tim – “quy tắc vàng”
Khi bản thân hoặc người thân xuất hiện các dấu hiệu nghi ngờ, hãy hành động ngay lập tức theo các bước sau:
Bước 1: Gọi ngay cấp cứu 115 hoặc liên hệ cơ sở y tế gần nhất có khả năng can thiệp tim mạch. Tuyệt đối không tự lái xe đến bệnh viện nếu đang đau ngực.
Bước 2: Ngừng mọi hoạt động và nghỉ ngơi hoàn toàn. Cho người bệnh ngồi tựa lưng tự nhiên (tư thế nửa nằm nửa ngồi) hoặc nằm yên. Tránh vận động, đi lại hay hoảng loạn vì sẽ làm tăng nhu cầu oxy của tim.
Bước 3: Nới lỏng quần áo, giữ môi trường xung quanh thoáng mát, tránh tập trung đông người quanh bệnh nhân.
Bước 4: Không tự ý đánh gió, bôi dầu hay uống nước đường/trà gừng. Việc chần chừ đánh gió hay cho uống nước khi bệnh nhân đang buồn nôn/lơ mơ có thể làm mất "thời gian vàng" cấp cứu hoặc gây nguy cơ sặc vào đường thở.
Bước 5: Theo dõi ý thức và nhịp thở.
Nếu người bệnh đột ngột ngất xỉu, mất ý thức, ngừng thở hoặc thở ngáp cá: Người nhà cần tiến hành ép tim ngoài lồng ngực (CPR) ngay lập tức (ép nhanh, mạnh vào giữa lồng ngực với tần số 100–120 lần/phút) trong khi chờ lực lượng y tế tới.
Bác sĩ CK2 Mai Lê Hoài Vĩnh, Phó Trưởng khoa, phụ trách Khoa Cấp cứu Bệnh viện Quân y 7A khuyến cáo: Trong nhồi máu cơ tim, "thời gian là cơ tim - thời gian là sự sống". Việc phát hiện sớm, đưa người bệnh đến cơ sở y tế kịp thời trong 'giờ vàng' (đặc biệt trong 2-6 giờ đầu) giúp tối ưu hóa khả năng cứu sống cơ tim và giảm thiểu tỷ lệ tử vong cũng như các biến chứng suy tim sau này.
Mỗi người dân, đặc biệt là những người có các yếu tố nguy cơ như tăng huyết áp, đái tháo đường, rối loạn mỡ máu, hút thuốc lá, thừa cân hoặc gia đình có tiền sử bệnh tim mạch, nên chủ động khám tầm soát tim mạch định kỳ. Khi có dấu hiệu đau ngực bất thường, hãy đến ngay cơ sở y tế uy tín để được chẩn đoán và xử trí kịp thời.
CTV
