Những trận đánh tiêu biểu của LLVT Quân khu 7 trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy mùa Xuân 1975: Trận Tân An
Tốc độ:1x
LTS: Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, LLVT Quân khu 7 đã tổ chức hàng trăm trận đánh, qua mỗi trận đánh, lực lượng càng trưởng thành, càng đánh càng mạnh, góp phần cùng quân, dân cả nước hoàn thành thắng lợi sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc, xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam XHCN. Hướng tới kỷ niệm 51 năm Ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/1975 - 30/4/2026), Báo Quân khu 7 giới thiệu các trận đánh tiêu biểu của LLVT Quân khu trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy mùa Xuân 1975.
Trận Tân An (từ 9 đến 11/4/1975), thị xã Tân An, tỉnh Long An (nay là phường Tân An, tỉnh Tây Ninh) do Trung đoàn bộ binh 1, Sư đoàn 5 tập kích quân ngụy. Tân An thuộc khu vực địa hình đồng bằng, dân cư đông đúc, có nhiều trục đường giao thông chạy qua trong đó có lộ 4 là con đường chiến lược từ Sài Gòn đi miền Tây. Ngoài đồng trống trải, đất khô tiện cho việc cơ động lực lượng, làng mạc ngang dọc thuận lợi cho việc bố trí đánh vận động.
Trung đoàn 1, Sư đoàn 5, Quân khu 7 - Đơn vị 2 lần được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Ảnh: Tư liệu
Lực lượng địch trong thị xã cơ bản có 16 đồn cấp trung đội, 3 đồn cấp đại đội, 2 tiểu đoàn bảo an ở hướng Nam 2 phân chi khu.
Thực hiện nhiệm vụ của cấp trên giao cho, Trung đoàn bộ binh 1 đảm nhiệm hướng tiến công Tây Nam, thị xã Tân An, phối hợp cùng đơn vị bạn phát triển tiến công sang hướng Đông tiêu diệt toàn bộ quân địch trong thị xã, sau đó triển khai đội hình đánh địch phản kích ở hướng Nam và Tây Nam thị xã Tân An. Trung đoàn được tăng cường Đại đội 94 của Sư đoàn 5; 1 trung đội đặc công thủy, 1 khẩu ĐKP. Lực lượng chiến đấu của Tiểu đoàn 3 được tăng cường 1 khẩu ĐKZ75mm và 1 khẩu 12,7mm, đảm nhiệm hướng tiến công chủ yếu của Trung đoàn (Tây và Tây Bắc thị xã), sau khi tiêu diệt toàn bộ địch trong thị xã sẵn sàng đánh địch phản kích ở Tây và Tây Nam lên. Tiểu đoàn bộ binh 2 được tăng cường 1 khẩu 12,7mm, 1 khẩu ĐKZ82mm, đảm nhiệm hướng tiến công thứ yếu của Trung đoàn (Nam và Tây Nam), sẵn sàng đánh địch phản kích ở hướng Tây và Tây Nam. Tiểu đoàn bộ binh 1 được tăng cường Đại đội 94, có nhiệm vụ triển khai đội hình ở hướng Nam và Tây Nam sẵn sàng đánh địch đến giải tỏa, vào chiến đấu bên trong cũng như cơ động đánh địch phản kích ở các hướng. Đơn vị hỏa lực bố trí chi viện cho các đơn vị theo yêu cầu nhiệm vụ chiến đấu.
18 giờ 30 phút ngày 8/4/1975, các đơn vị hành quân chiếm lĩnh trận địa, 22 giờ đến vị trí tạm dừng cuối cùng, 3 giờ 14 phút, Tiểu đoàn 1 và Đại đội 94 cùng khối trực thuộc và cơ quan đã chiếm lĩnh xong, Tiểu đoàn 2 và 3 hành quân tiếp vào chiếm lĩnh theo kế hoạch.
Hướng Tiểu đoàn 3: 5 giờ 30 phút ngày 9/4/1975, tổ chức vượt rạch Cần Đốt, toàn tiểu đoàn nổ súng tiến công các mục tiêu. Đại đội 11 phát triển theo lộ 4 gặp cụm xe tăng địch ta nổ súng chiến đấu, 7 giờ địch cho xe tăng và bộ binh trong thị xã phản kích, Đại đội 11 đã đánh lui nhiều đợt phản kích của địch diệt 50 tên; bắn cháy 9 xe tăng; bắn sập 1 lô cốt. Đến 8 giờ, Đại đội được lệnh lui về đội hình của tiểu đoàn. Đại đội 12 và 13 tổ chức hai mũi đánh vào sân bay, đến 6 giờ 15 phút, Đại đội 12 chiếm được góc sân bay phía Tây. 7 giờ địch cho xe tăng và bộ binh từ thị xã đến phản kích vào đội hình hai đại đội, ta đánh lui nhiều đợt phản kích của chúng. Đến 7 giờ 30 phút, toàn Tiểu đoàn lui ra củng cố công sự và đánh phản kích cho đến tối.
Hướng Tiểu đoàn 2: khoảng 4 giờ 30 phút, vượt lộ 4 cách 400m đến 500m thì hai đại đội 8 và 9 không bám được đội hình, chỉ còn hai đại đội tiến hành nổ súng theo kế hoạch. Đại đội 7 và Đại đội 6 phát triển chiến đấu, địch tháo chạy về thị xã, ta truy kích được khoảng 700m thì gặp địch chống cự, hai đơn vị chiến đấu một thời gian rồi lui về vị trí cũ vì đồng trống không triển khai đội hình được. Hai đại đội 8 và 9 sau khi mất liên lạc dừng lại đào công sự đánh địch phản kích, đánh lui một đại đội địch từ lộ 4 vào, diệt một số tên, số còn lại tháo chạy. Ta giữ vững trận địa.
Hướng Tiểu đoàn 1: khoảng 6 giờ 30 phút, Đại đội 94 đã bắn cháy 2 xe trên lộ số 4. Đến 7 giờ, có 1 tiểu đoàn địch từ Tân Hiệp theo lộ 4 đi lên, 1 tiểu đoàn từ chợ Củ Chi vào. Đại đội 94 nổ súng đánh lui nhiều đợt phản kích của địch buộc chúng phải rút ra lộ 4. Khoảng 12 giờ 30 phút, địch cho 1 chi đoàn xe bọc thép từ Tân Hiệp xuống kết hợp với bộ binh triển khai trên lộ số 4. Đến 13 giờ địch tổ chức nhiều mũi đánh vào Đại đội 94, 16 giờ, địch cho hai mũi đánh vào Đại đội 1, một mũi đánh vào sườn trái Đại đội 94. Sau 30 phút chiến đấu, Đại đội 94 đã bắn cháy 4 xe. Đến khoảng 23 giờ Đại đội 94 rời khỏi trận địa.
Ngày 10/4/1975, Ban chỉ huy Trung đoàn họp nhận định đánh giá tình hình, nắm lại lực lượng, điều chỉnh vị trí đứng chân một số đơn vị trong đội hình để tiếp tục tiến công.
Hướng Tiểu đoàn 3: lúc 15 giờ 30 phút, địch tổ chức hai hướng đánh vào Đại đội 12 và 13, ta diệt một số, số còn lại tháo chạy trở ra. Từ 16 giờ địch tập trung hỏa lực và bộ binh đánh mạnh vào Đại đội 12 và Đại đội 13, ta bắn cháy 2 xe diệt 30 tên. Đến 17 giờ 30 phút, địch dùng xe tăng chở bộ binh chạy thẳng vào đội hình Đại đội 12 và Đại đội 13, ta bắn cháy 4 xe, địch tháo chạy trở ra. Đại đội 11 đánh lui hai đợt phản kích của địch, bắn cháy 2 xe và giữ vững trận địa. Đến 20 giờ, Đại đội 11 tiếp tục cho 1 trung đội đánh tạt sườn địch, 22 giờ ta rời khỏi trận địa.
Hướng Tiểu đoàn 2: sau khi được lệnh lùi về ấp 4 vì bị địch ngăn chặn nên Đại đội 6 và Đại đội 7 nằm trong đội hình Tiểu đoàn 1. Riêng Đại đội 8 và Đại đội 9 trong ngày không nổ súng.
Hướng Tiểu đoàn 1: lúc 7 giờ 30 phút, một tiểu đoàn địch chia 2 mũi đánh vào đội hình ta, khoảng 9 giờ một tiểu đoàn khác của địch theo trục lộ 222 phát triển về hướng đông bắc đội hình Tiểu đoàn 1 và Sở chỉ huy Trung đoàn. Từ 15 giờ đến 17 giờ, Tiểu đoàn 1 đã đánh lui nhiều đợt phản kích của địch. 17 giờ địch cho 2 tiểu đoàn triển khai đánh vào đội hình Tiểu đoàn 1 và 2, Sở chỉ huy Trung đoàn nhưng đều bị ta đánh bật ra. Đến 18 giờ 30 phút, địch dùng hỏa lực pháo binh bắn vào trận địa ta đồng thời cho từng tốp nhỏ lợi dụng trời tối tập kích bằng lựu đạn vào đội hình ta.
Ngày 11/4/1975, Trung đoàn củng cố lại lực lượng, điều chỉnh lại vị trí đứng chân các đơn vị và tiếp tục tiến công. 7 giờ 30 phút ngày 11/4, địch chia làm hai hướng đánh vào đội hình Tiểu đoàn 3, ta bắn tỉa diệt một số tên. Từ 7 giờ 30 phút đến 11 giờ, địch tổ chức phản kích nhiều lần nhưng đều bị Đại đội 12 và Đại đội 13 đánh bật ra.
Từ 12 giờ đến 17 giờ, Đại đội 11 đánh lui nhiều đợt phản kích của địch giữ vững trận địa, Đại đội 12 diệt hơn 20 tên.
Hướng Tiểu đoàn 2: khoảng 7 giờ, địch chia làm hai mũi đánh vào Đại đội 8 và Đại đội 9, một mũi từ lộ 4 vào, một mũi từ Đông Nam qua, ta nổ súng diệt một số tên, sau đó địch lui ra cách đội hình ta 500m. 12 giờ, địch từ lộ 4 vào kết hợp lực lượng tại chỗ đánh vào Đại đội 8 của ta, Đại đội 8 đã đánh lui 3 đợt phản kích của địch.
Hướng Tiểu đoàn 1: đêm 10 rạng ngày 11, pháo địch bắn liên tục vào đội hình tiểu đoàn và Ban chỉ huy Trung đoàn, chúng tổ chức lực lượng nhỏ đánh vào đội hình các đại đội trực thuộc và tiểu đoàn. Các đơn vị liên tục chiến đấu đánh lui nhiều đợt phản kích của địch. Đến 12 giờ, Trung đoàn mất liên lạc với Tiểu đoàn 1. Căn cứ tình hình cụ thể, Sư đoàn đồng ý cho đội hình Trung đoàn 1 lui về Tây trục lộ 222.
Kết quả: Ta tiêu diệt và làm bị thương 682 tên, bắt và thả tại chỗ 15 tên, bắn cháy và bắn hỏng 24 xe (có 9 xe GMC) thu 3 súng AR15; phá hủy 1 khẩu pháo 155mm và 1 khẩu pháo 105mm, 2 đại liên, 5 lô cốt. Bắn rơi 1 máy bay A37, 1 trực thăng, bắn cháy 1 kho xăng và 1 kho quân trang.
Trận tiến công địch tại thị xã Tân An thể hiện quyết tâm chiến đấu cao của cán bộ, chiến sĩ Trung đoàn 1. Cán bộ chỉ huy xử trí tốt các tình huống trong chiến đấu, các đơn vị chấp hành mệnh lệnh nghiêm. Qua trận đánh, đơn vị rút được nhiều kinh nghiệm tiến công địch trong thị xã, vận dụng linh hoạt các hình thức chiến thuật và thủ đoạn chiến đấu để đạt hiệu suất chiến đấu cao hơn.