Xây dựng dự thảo Luật Đô thị đặc biệt: Không sao chép một cách máy móc và sẵn sàng các văn bản hướng dẫn
Tốc độ:1x
(QK7 Online) - Chiều 28/5, Chủ tịch UBND TP.Hồ Chí Minh Nguyễn Văn Được và Phó Chủ tịch UBND Thành phố Nguyễn Mạnh Cường chủ trì Hội thảo lấy ý kiến góp ý của các nguyên lãnh đạo Trung ương và Thành phố cho dự thảo Dự án Luật Đô thị đặc biệt.
Toàn cảnh Hội thảo
Cùng tham dự có các lãnh đạo Đoàn Đại biểu Quốc hội Thành phố và lãnh đạo các sở, ngành Thành phố.
Cần phân quyền mạnh mẽ
Nguyên Chủ tịch HĐND TP.Hồ Chí Minh Phạm Phương Thảo góp ý tại Hội thảo
Góp ý tại Hội thảo, nguyên Chủ tịch HĐND TP.Hồ Chí Minh Phạm Phương Thảo đề nghị cần lược bỏ sự trùng lặp, không nhắc lại những quy định đã có và đang hoạt động tốt ở các luật khác để đảm bảo tính ngắn gọn, súc tích. Đồng thời, cần luật hóa một cách rõ ràng, dứt khoát, tránh đưa vào quá nhiều nguyên tắc, điều kiện phức tạp hoặc những từ ngữ mang tính chất hạn chế quyền lực đã được giao.
Bên cạnh đó, nên giao quyền quyết định cho Thành phố trong quá trình thực hiện, Thành phố sẽ tự chủ động tham vấn các cơ quan liên quan nếu thấy cần thiết. Bà Thảo cũng đề nghị cần đưa chính sách thu hút chuyên gia, sự đầu tư cho khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo vào luật để có thể tự chủ thực hiện.
Nguyên Chủ tịch HĐND TP.Hồ Chí Minh Nguyễn Thị Quyết Tâm đề xuất cần giao quyền phải thực sự mạnh hơn
Tương tự, nguyên Chủ tịch HĐND TP.Hồ Chí Minh Nguyễn Thị Quyết Tâm cho rằng, dù thời gian rất ngắn nhưng Thành phố đã có sự chuẩn bị chu đáo và đến nay đã có được bản dự thảo khá hoàn chỉnh để điều chỉnh những vấn đề điểm nghẽn nhằm thúc đẩy sự phát triển của Thành phố. Trong đó, những khó khăn, vướng mắc trong thực tế đã được chắt lọc và đưa vào dự thảo, điều này cho thấy nỗ lực rất lớn của Ban soạn thảo cũng như sự lãnh đạo, chỉ đạo sát sao của lãnh đạo Thành phố.
Bà Tâm cho rằng, Thành phố cần đề xuất giao quyền phải thực sự mạnh hơn. Để thuyết phục Trung ương, Thành phố phải chứng minh được "Trung ương có thể giao thẩm quyền cao hơn và Thành phố hoàn toàn có đủ năng lực để thực hiện điều đó”. Qua đó, mới đưa ra được điều luật phân cấp mạnh mẽ hơn cho Thành phố.
Bà Nguyễn Thị Quyết Tâm nhấn mạnh, Thành phố có những lợi thế cạnh tranh đặc thù, nếu không được giao đủ quyền, đủ thẩm quyền, Thành phố sẽ không thể khơi thông và phát huy được lợi thế đó. Việc phân cấp mạnh, phân quyền mạnh phải được xây dựng vững chắc trên ba cơ sở: Năng lực của Thành phố, tiềm năng của Thành phố và lợi thế cạnh tranh của Thành phố. Thành phố phải chứng minh được điều đó để có được một khung pháp lý cao hơn so với các luật hiện hành.
Tháo gỡ những điểm nghẽn
Nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban đối ngoại của Quốc hội Nguyễn Ngọc Trân tham gia góp ý dự thảo
Trong khi đó, ông Nguyễn Ngọc Trân, nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban đối ngoại của Quốc hội cho rằng, việc xác định rõ đối tượng sẽ giúp luật có những quy định bám sát với đặc thù và yêu cầu phát triển của riêng Thành phố, tránh sự chung chung.
Bên cạnh đó, Luật cần hướng tới việc tháo gỡ những điểm nghẽn về mặt quyền hạn, tạo điều kiện thuận lợi nhất để Thành phố phát triển kinh tế, khoa học và công nghệ, giữ vững vị thế đầu tàu của cả nước.
Việc phân quyền phải thực chất, việc này sẽ giúp loại bỏ cơ chế xin cho, rút ngắn thời gian giải quyết thủ tục hành chính, từ đó đẩy nhanh tiến độ thực hiện các dự án.
Luật cần đưa ra các cơ chế về hạ tầng, dữ liệu và công nghệ (sandbox) một cách kịp thời, phù hợp với xu hướng thế giới. Điều này sẽ tạo không gian rộng mở cho việc thử nghiệm và ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), robot vào đời sống thực tế.
Nguyên Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy Bà Rịa - Vũng Tàu (cũ) Nguyễn Thị Yến đề xuất các quy định về phát triển, quản lý khu, cụm công nghiệp phải được đưa vào Luật này một cách rõ nét
Tham gia ý kiến tại Hội thảo, bà Nguyễn Thị Yến, nguyên Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy Bà Rịa - Vũng Tàu (cũ) cho rằng, cần cụ thể hóa tinh thần của Nghị quyết số 68. Tại TP.Hồ Chí Minh, kinh tế tư nhân chiếm tới 98% tổng số doanh nghiệp và đóng góp 70% vào GRDP cho Thành phố. Đây là một động lực tăng trưởng khổng lồ, do đó luật phải có cơ chế tạo không gian phát triển cho khối doanh nghiệp này.
Bên cạnh đó, TP.Hồ Chí Minh có nền tảng công nghiệp rất mạnh, như tỉnh Bình Dương (cũ), nhờ các khu công nghiệp mà thu ngân sách nội địa luôn nằm trong top đầu cả nước. Vì vậy, các quy định về phát triển, quản lý khu, cụm công nghiệp phải được đưa vào Luật này một cách rõ nét.
Bà Yến đề xuất, cần bổ sung một nội dung mang tính chiến lược vào phần chính sách xã hội, quy định rõ cơ chế phát triển "nhà ở xã hội cho thuê". Với giá nhà đất thực tế hiện nay, việc người lao động có thể mua được nhà ở xã hội là vô cùng khó khăn. Do đó, việc xây dựng nhà ở xã hội để cho thuê là một hướng đi thiết thực và phù hợp với điều kiện thực tế.
Cân bằng giữa phát triển kinh tế và an sinh xã hội
Nguyên Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam TP.Hồ Chí Minh Võ Thị Dung đề xuất cần cân bằng giữa phát triển kinh tế và an sinh xã hội
Đồng tình với các ý kiến góp ý của các đại biểu, bà Võ Thị Dung, nguyên Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam TP.Hồ Chí Minh đề xuất cần cân bằng giữa phát triển kinh tế và an sinh xã hội.
Đồng thời, bà Dung đề nghị nên thêm các chính sách về an sinh xã hội và nâng cao chất lượng sống cho người dân; bổ sung các điều khoản giao thẩm quyền cho HĐND Thành phố quyết định các chính sách an sinh xã hội như: Phát triển không gian đô thị xanh; đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm; giải quyết triệt để các vấn đề nhức nhối như ô nhiễm môi trường, sụt lún, ngập lụt.
Bà Võ Thị Dung nhấn mạnh: “Một đô thị đặc biệt không chỉ mạnh về kinh tế mà còn phải là nơi đáng sống, đảm bảo chất lượng cuộc sống cao nhất cho người dân. Chúng ta đang đứng trước một cơ hội lịch sử "có một không hai" trong suốt quá trình phát triển của Thành phố. Việc xây dựng và thông qua Luật Đô thị đặc biệt này là chìa khóa để khơi thông nguồn lực, tạo đà bứt phá. Do đó, chúng ta phải tận dụng triệt để cơ hội này, cố gắng hoàn thiện dự thảo Luật ở mức tốt nhất, chặt chẽ nhất và khả thi nhất”.
Nguyên Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam Huỳnh Đảm đề xuất dự thảo cần tạo ra động lực mới để Thành phố phát triển nhanh, bền vững
Góp ý cho dự thảo Luật Đô thị, ông Huỳnh Đảm, nguyên Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam cho rằng mục tiêu của đạo luật là phải tháo gỡ những vướng mắc hiện hữu, tạo ra động lực mới để Thành phố phát triển nhanh, bền vững và phải mang lại hạnh phúc đích thực cho Nhân dân và bám sát định hướng xã hội chủ nghĩa.
Ông Huỳnh Đảm đề nghị Thành phố cần chủ động kiến nghị những cơ chế thấu đáo để định hình bước phát triển tiếp theo. Sự đổi mới không chỉ nằm ở tăng trưởng vật chất, mà còn phải tạo ra sự chuyển biến sâu sắc về văn hóa - xã hội.
Về phân cấp thẩm quyền, ông Huỳnh Đảm đề xuất, thẩm quyền giao cho TP.Hồ Chí Minh phải đầy đủ và triệt để, ngoại trừ 3 lĩnh vực (An ninh, Quốc phòng, Ngoại giao), các lĩnh vực khác Thành phố phải được tự quyết, tự làm, tự chịu trách nhiệm. Ngoài ra, Thành phố phải có nguồn lực thực tế, được trao toàn quyền lựa chọn cách thức thực hiện. Có như vậy, Thành phố mới đủ cơ sở và sức mạnh để hoàn thành các mục tiêu phát triển đã đề ra.
Các cơ chế đặc thù đang phát huy hiệu quả
Chủ tịch UBND Thành phố Nguyễn Văn Được cám ơn các ý kiến đóng góp tâm huyết của các đồng chí nguyên lãnh đạo
Phát biểu kết luận Hội thảo, Chủ tịch UBND Thành phố Nguyễn Văn Được trân trọng cảm ơn các ý kiến đóng góp tâm huyết, trách nhiệm của các đồng chí nguyên lãnh đạo Trung ương và Thành phố.
Theo Chủ tịch UBND Thành phố, TP.Hồ Chí Minh luôn là địa phương đi đầu trong đổi mới sáng tạo, hay nói cách khác là cái nôi thử nghiệm các cơ chế, chính sách kinh tế không chỉ cho Thành phố mà còn cho cả đất nước. Các thế hệ lãnh đạo đi trước đã làm nên những dấu ấn lịch sử hết sức tự hào của Đảng bộ và Nhân dân Thành phố. Đây là nơi nhiều mô hình kinh tế mới ra đời, sản sinh và được nhân rộng bằng những cơ chế, chính sách tháo gỡ các "điểm nghẽn" của đất nước.
Từ thực tiễn này, lãnh đạo Thành phố tiếp tục định hướng phát triển kinh tế - xã hội của Thành phố, có những giai đoạn TP.Hồ Chí Minh đã có sự tăng trưởng với tốc độ rất tốt. Tuy nhiên, trong điều kiện phát triển thời gian qua, có những lúc Thành phố đã tăng trưởng chậm lại do chính sách kinh tế cũ đã "chạm trần". Thời gian gần đây, nhờ những cơ chế đặc thù mà Trung ương dành cho Thành phố, kinh tế Thành phố đã có sự phục hồi. Kể từ năm 2025, tốc độ tăng trưởng của Thành phố đã nhích lên đạt 8,03%. Đặc biệt, trong Quý I năm 2026, tốc độ tăng trưởng đã tăng lên mức 8,27%. Đây là Quý I đầu tiên trong vòng 5 năm qua đạt mức tăng trưởng trên 8%.
Chủ tịch UBND Thành phố Nguyễn Văn Được khẳng định, đây là những dấu hiệu cho thấy các cơ chế đặc thù mà Trung ương dành cho Thành phố đang phát huy hiệu quả, giúp giải quyết những tồn tại của Thành phố trong nhiều năm qua. Thành phố đã từng bước tháo gỡ khó khăn, đến nay, một số tồn tại tưởng chừng như không thể giải quyết cũng đã được xử lý cơ bản. Tuy nhiên, đây vừa là niềm vinh hạnh, tự hào, nhưng đồng thời cũng là áp lực vô cùng lớn đối với hệ thống chính trị của Thành phố. Vì vậy, Thành phố quyết tâm cao nhất để xây dựng một thể chế vượt trội, giúp Thành phố phát triển nhanh và bền vững đúng như kỳ vọng của các đồng chí nguyên lãnh đạo.
Thông tin về quan điểm tham mưu và xây dựng Dự án Luật Đô thị đặc biệt, Chủ tịch UBND Thành phố cho biết, Thành phố sẽ tập trung vào hai hướng cốt lõi là kế thừa và đề xuất những cơ chế vượt trội.
Về mặt kế thừa, Thành phố sẽ không sao chép một cách máy móc mà có sự chọn lọc kỹ lưỡng. Thành phố sẽ kế thừa những cơ chế ưu việt từ Luật Thủ đô, cũng như những chính sách đặc thù mà Thành phố đang áp dụng hiệu quả hiện nay.
Đối với đề xuất những cơ chế vượt trội, Thành phố xin cơ chế không phải là vượt quyền, mà là vượt qua những rào cản đang kìm hãm sự phát triển nhanh và bền vững của Thành phố.
Chủ tịch UBND Thành phố cũng cho biết, quan điểm chỉ đạo nhất quán của Thường trực Thành ủy là Thành phố phải chủ động chuẩn bị sẵn sàng toàn bộ các văn bản hướng dẫn, khi Quốc hội vừa thông qua Luật, Thành phố có ngay hệ thống văn bản dưới luật để lập tức triển khai vào thực tiễn.
Thay mặt Đảng ủy UBND thành phố, Chủ tịch UBND Thành phố Nguyễn Văn Được trân trọng cảm ơn các đồng chí lãnh đạo, nguyên lãnh đạo Trung ương và Thành phố đã dành thời gian tham dự và đóng góp ý kiến. Những góc nhìn quý báu này sẽ giúp Thành phố hoàn thiện dự thảo Luật Đô thị đặc biệt một cách tốt nhất.