(QK7 Online) - Tháng 3/1917 nước Nga xuất hiện tình trạng hai chính quyền song song tồn tại: chính phủ lâm thời của giai cấp tư sản và Xô Viết đại biểu công nhân và binh lính. Hai chính quyền này có đường lối hoàn toàn trái ngược nhau, nếu như Xô Viết muốn giải quyết những nhu cầu thiết yếu của đa số người dân và rút khỏi chiến tranh, thì chính phủ lâm thời đã không giải quyết những vấn đề đã hứa trước đó như vấn đề ruộng đất của nông dân, việc làm cho công nhân, tình trạng thiếu lương thực và nhất là quyết theo đuổi chiến tranh đế quốc đến cùng.

V.I. Lê-nin đọc diễn văn tại Quảng trường Đỏ ở Moskva trong Lễ kỷ niệm một năm ngày Cách mạng Tháng Mười Nga thành công, ngày 7/11/1918. Ảnh: Tư liệu TTXVN

Ngày 1/7, Đảng Menshevik - đảng những người số ít và xã hội cách mạng đã âm mưu tổ chức một cuộc biểu tình quần chúng để biểu dương lực lượng nhưng Đảng Bolshevik đã tham gia cuộc biểu tình này và biến nó thành cuộc biểu tình ủng hộ đường lối Đảng Bolshevik  với các khẩu hiệu: “Đả đảo chiến tranh”, “Tất cả chính quyền về tay các xô viết”.

Ngày 7/11/1917 (25/10 theo lịch Nga cũ), dưới sự lãnh đạo của Đảng Bolshevik Nga, đứng đầu là V.I.Lênin, cuộc cách mạng xã hội chủ nghĩa Tháng Mười đã nổ ra và giành thắng lợi. Ngay trong đêm 7/11/1917, Đại hội Xô Viết toàn Nga lần thứ hai khai mạc và tuyên bố thành lập chính quyền Xô Viết do Lênin đứng đầu. Các sắc lệnh đầu tiên của chính quyền Xô Viết đã được thông qua là Sắc lệnh hòa bình và Sắc lệnh ruộng đất. Chính quyền Xô Viết còn thực hiện các biện pháp thủ tiêu các tàn tích của chế độ cũ như xóa bỏ sự phân biệt đẳng cấp, những đặc quyền của giáo hội, nam nữ bình đẳng. Đối với các dân tộc, chính phủ Xô Viết công bố bản Tuyên ngôn về quyền các dân tộc ở Nga khẳng định quyền bình đẳng của các dân tộc và cho phép các dân tộc có quyền tự quyết như công nhận nền độc lập của Ba Lan, Phần Lan. Các cơ quan Trung ương và Xô Viết các địa phương được thành lập.

Tháng 12/1917, Hội đồng kinh tế quốc dân tối cao được thành lập nhằm xây dựng nền kinh tế xã hội chủ nghĩa. Ngày 3/3/1918, nước Nga Xô Viết kí Hòa ước Brest-Litovsk với các nước phe Liên minh Trung tâm chính thức rút khỏi Chiến tranh thế giới thứ nhất.

Ngay sau khi cách mạng vừa thắng lợi, Chính phủ Xô Viết đã tuyên bố bản Tuyên ngôn về quyền của các dân tộc nước Nga. Tuyên bố khẳng định những nguyên tắc căn bản của Chính quyền Xô Viết đối với các vấn đề dân tộc là: bình đẳng và chủ quyền của các dân tộc; quyền của các dân tộc nước Nga được tự quyết một cách tự do; xóa bỏ tất cả các đặc quyền và hạn chế về dân tộc và tôn giáo – dân tộc.

Cách mạng Tháng Mười Nga là cuộc cách mạng xã hội chủ nghĩa, do giai cấp vô sản tiến hành, thắng lợi của cuộc cách mạng đã lập nên nhà nước chuyên chính vô sản đầu tiên trên thế giới, mở ra một kỷ nguyên mới trong lịch sử nhân loại - kỷ nguyên quá độ lên chủ nghĩa xã hội trên phạm vi toàn cầu. Chủ nghĩa Mác-Lênin từ lý luận khoa học trở thành thực tiễn, từ tư tưởng trở thành hiện thực sinh động trên phạm vi thế giới.

Thắng lợi của Cách mạng Tháng Mười và sự ra đời của nhà nước Xô Viết do Lênin sáng lập đã làm thay đổi căn bản số phận dân tộc Nga, đưa nước Nga từ một nước phong kiến tiền tư bản lạc hậu trở thành một cường quốc. Vai trò của nước Nga trên trường quốc tế không ngừng được nâng cao.
 

Thắng lợi của Cách mạng Tháng Mười Nga đã tác động mạnh mẽ đến đời sống, chính trị nhiều quốc gia, dân tộc trên thế giới. Nhiều Đảng cộng sản và công nhân ở các nước đã ra đời; phong trào đoàn kết quốc tế được hình thành và phát triển sâu rộng khắp các châu lục. Giai cấp công nhân và nhân dân lao động tại hàng loạt nước thuộc địa và phụ thuộc ở châu Á, châu Phi, khu vực Mỹ Latin đã nổi dậy đấu tranh giành được độc lập dân tộc. Phong trào giải phóng dân tộc phát triển như một dòng thác trên toàn cầu; hàng trăm triệu người được giải phóng khỏi xiềng xích nô lệ của chủ nghĩa thực dân, đế quốc.

Từ sau Cách mạng Tháng Mười Nga, phong trào cách mạng ở mỗi nước, trong đó có Việt Nam, trở thành một bộ phận khăng khít của phong trào cách mạng thế giới. Năm 1927, trong tác phẩm "Đường Kách mệnh" Nguyễn Ái Quốc đã giới thiệu tính chất và kinh nghiệm những cuộc cách mạng đã diễn ra trong lịch sử thế giới. Đặc biệt, đối với cuộc Cách mạng Tháng Mười Nga, Hồ Chí Minh nêu rõ: trong thế giới chỉ có Cách mạng tháng Mười Nga đã thành công và thành công đến nơi, cách mạng Việt Nam phải đi theo con đường mà cách mạng tháng Mười Nga đã mở ra. Đảng Cộng sản Việt Nam từ khi ra đời và trong quá trình lãnh đạo cách mạng Việt Nam dù bất kỳ điều kiện, hoàn cảnh nào cũng luôn luôn trung thành, vận dụng sáng tạo Chủ nghĩa Mác-Lênin và những bài học kinh nghiệm quý báu của Cách mạng Tháng Mười Nga vào điều kiện cụ thể của đất nước ta.

Cách mạng Tháng 8/1945 thành công và sự nghiệp cách mạng đạt được những thành tựu quan trọng của nước ta những năm qua chính là thắng lợi của chủ nghĩa Mác - Lênin được Đảng Cộng sản Việt Nam vận dụng sáng tạo và phát triển trong những điều kiện lịch sử cụ thể của nước ta, thắng lợi đó có ý nghĩa sâu xa và trực tiếp từ ảnh hưởng của Cách mạng Tháng Mười Nga vĩ đại.

106 năm đã trôi qua kể từ Cách mạng Tháng Mười thành công (7/11/1917- 7/11/2023), hiện nay, lợi dụng sự khủng hoảng nghiêm trọng của CNXH trên thế giới, các thế lực thù địch ra sức chống phá quyết liệt, mưu toan phủ nhận thành quả Cách mạng Tháng Mười Nga và cơ sở tư tưởng của cuộc cách mạng vĩ đại này là Chủ nghĩa Mác-Lênin. Trước những khó khăn, thử thách nghiệt ngã của CNXH, trong phong trào cộng sản và công nhân quốc tế cũng xuất hiện tư tưởng bi quan, dao động, ngả nghiêng, ý kiến trái chiều, đặt lại vấn đề về tầm vóc, giá trị của Cách mạng Tháng Mười Nga. Song lý tưởng và những giá trị nhân văn cao cả của cuộc Cách mạng Tháng Mười Nga vẫn tràn đầy sức sống trường tồn, luôn tỏa sáng và in đậm trong tâm trí của nhân dân Nga và của nhân loại. 

Anh Định, Phương Nghi